พิกุล เป็นสมุนไพรที่มีกลิ่นหอมหอมเย็นนิยมนำมาบูชาพระนอกจากนั้นยังนิยมนำเนื้อไม้ของต้นพิกุลมาทำเป็นเฟอนิเจอร์อีกด้วยโดยดอกของพิกุลเป็นหนึ่งในยาสมุนไพรโบราณคือยาพิกัดเกสรทั้ง 9 ชนิดนั้นเองดอกพิกุลมีสรรพคุณช่วยบำรุงหัวใจให้ชุ่มชื่น เป็นยาบำรุงโลหิตเป็นต้น พิกุล

พิกุล(Asian bulletwood)ชื่อวิทยาศาสตร์ Mimusops elengi L. (ชื่อพ้องวิทยาศาสตร์ Mimusops elengi var. parvifolia (R.Br.) H.J.Lam, Mimusops parvifolia R.Br.) จัดอยู่ในวงศ์พิกุล (SAPOTACEAE)มีชื่อเรียกในภาษาถิ่นอื่นๆว่าซางดง (ลำปาง), พิกุลเขา พิกุลเถื่อน (นครศรีธรรมราช), พิกุลป่า (สตูล), แก้ว (ภาคเหนือ), กุน (ภาคใต้), ไกรทอง, ตันหยง, มะเมา, พิกุล, พิกุลทอง เป็นต้น

ถิ่นกำเนิดและการแพร่กระจายพันธุ์ของพิกุล

พิกุลสมุนไพรไทยเป็นพรรณไม้ยืนที่มีถิ่นกำเนิดอยู่ในทวีปเอเชียตะวันออกเฉียงใต้โดยสามารถพบได้ในประเทศอินเดีย ศรีลังกา ไทย พม่า อินโดจีน และในหมู่เกาะอันดามันและเป็นดอกไม้ประจำจังหวัดลพบุรี

สรรพคุณและประโยชน์ของพิกุล

  • ใช้เป็นยาบำรุงโลหิต บำรุงหัวใจ
  • ช่วยบำรุงหัวใจให้ชุ่มชื่น
  • ช่วยคุมธาตุในร่างกาย
  • ช่วยแก้โลหิต ฆ่าพิษโลหิต
  • ช่วยแก้อาการอ่อนเพลีย
  • ช่วยแก้หอบ
  • ช่วยแก้หืด
  • แก้ไข้จับ แก้ไข้หมดสติ แก้ไข้คลั่งเพ้อ
  • ช่วยแก้อาการร้อนใน
  • แก้อาการปวดศีรษะ
  • ช่วยรักษาโรคคอ
  • ช่วยแก้อาการเจ็บคอ
  • แก้โรคเหงือกอักเสบ เหงือกบวม รำมะนาด
  • ช่วยแก้อาการปวดฟัน ช่วยทำให้ฟันแน่น แก้ฟันโยก ช่วยฆ่าแมงกินฟันที่ทำให้ฟัน
  • ช่วยรักษาอาการปากเปื่อย
  • ช่วยขับเสมหะ แก้เสมหะ ละลายเสมหะ
  • ช่วยขับเสมหะที่เกิดจากลม
  • ช่วยบำรุงปอด
  • ช่วยแก้อาการท้องเสีย
  • ช่วยแก้โรคท้องผูก
  • ช่วยขับลม
  • ช่วยรักษาไส้ด้วนไส้ลาม
  • มีสรรพคุณฆ่าพยาธิ ช่วยแก้ตัวพยาธิ
  • ใช้เป็นยาขับปัสสาวะ
  • ใบช่วยรักษากามโรค ฆ่าเชื้อกามโรค
  • ช่วยแก้ตกโลหิต
  • เป็นยาบำรุงตับ
  • ผลดิบและเปลือกเป็นยาฝาดมาน
  • ช่วยแก้อาการปวดเมื่อยตามกล้ามเนื้อและตามร่างกาย
  • ช่วยแก้อาการบวม
  • ช่วยแก้เกลื้อน
  • ช่วยรักษากลากเกลื้อน
  • ช่วยแก้ฝีเปื่อยพัง
  • ช่วยบำรุงครรภ์ของสตรี

พิกุล

ลักษณะทางกายภาพโดยทั่วไปของพิกุล

  • ลำต้นของพิกุล จัดเป็นพรรณไม้ยืนต้นขนาดกลางเป็นไม้ไม่ผลัดใบ ลำต้นแตกกิ่งก้านเป็นพุ่มกว้างหนาทึบ เปลือกต้นเป็นสีเทาอมสีน้ำตาลและแตกเป็นรอยแตกระแหงตามแนวยาว ทั้งต้นมีน้ำยางสีขาว ส่วนกิ่งอ่อนและตามีขนสีน้ำตาลขึ้นปกคลุม
  • ใบของพิกุล ลักษณะเป็นใบเดี่ยวออกเรียงสลับกันแบบห่าง ๆ ลักษณะของใบเป็นรูปไข่หรือรูปรีปลายใบเรียวแหลมหรือหยักเป็นติ่งสั้น ๆ โคนใบมน ส่วนขอบใบเรียบและเป็นคลื่นเล็กน้อย หลังใบเป็นสีเขียวเรียบเป็นมัน ท้องใบจะเป็นสีเขียวอ่อน และเนื้อใบมีลักษณะค่อนข้างเหนียว
  • ดอกของพิกุล ออกดอกเป็นดอกเดี่ยว มีขนาดเล็กสีขาวนวล มีกลิ่นหอม ส่วนกลีบเลี้ยงด้านนอกมีลักษณะเป็นรูปใบหอก ปลายแหลม มีขนสั้นสีน้ำตาลนุ่ม
  • ผลของพิกุล ลักษณะของผลเป็นรูปไข่ถึงรี ผิวผลมีลักษณะเรียบ ผลอ่อนเป็นสีเขียวมีขนสั้นนุ่ม เมื่อสุกแล้วจะเปลี่ยนเป็นสีแสด ที่ขั้วผลมีกลีบเลี้ยงติดคงทน