อ้อยดำ ชื่อสามัญ Sugar cane ชื่อวิทยาศาสตร์ Saccharum officinarum L. จัดอยู่ในวงศ์หญ้า (POACEAE หรือ GRAMINEAE) และอยู่ในวงศ์ย่อย PANICOIDEAE มีอยู่หลากหลายสายพันธุ์ จะแตกต่างกันที่ความสูงของต้น ความยาวของข้อต้น และสีของลำต้นโดยสายพันธ์ุที่นิยมนำมาบริโภคสดคือ อ้อยดำ สาเหคุที่ไม่นำพันธุ์มาบริโภคเนื่องจากเนื้อแข็งเปลือกแข็งไม่เหมาะนำมารับประทานสดๆนิยมนำไปรีดน้ำทำน้ำตาลแทน ในการทำอาหารอ้อยถือว่าเป็นวัตถุดิบที่ให้ความหอมและรสชาติหวานที่เป็นเอกลักษณ์ โดยนิยมนำมาทำเมนูทอด อบเพื่อเพิ่มกลิ่นนั้นเอง สรรพคุณทางยาแพทย์แผนไทยถือว่าเป็นสมุนไพรที่มีประโยชน์มากเช่นการนำเปลือกมาฝนทำเป็นยาสลายนิ่วรักษาโรคไต แก้อาการปัสสวะขัดเป็นต้น

ต้นอ้อยดำ

อ้อยดำ จัดเป็นไม้ล้มลุก มักขึ้นเป็นกอ ๆ มีความสูงของลำต้นประมาณ 2-5 เมตร ลำต้นมีลักษณะแข็งแรงและเป็นมัน มีลำต้นคล้ายกับต้นอ้อยทั่วไป แต่จะมีสีม่วงแดงถึงสีดำ และมีไขสีขาวเคลือบลำต้นอยู่ ลำต้นมีลักษณะกลมยาว เห็นข้อปล้องอย่างชัดเจน โดยแต่ละปล้องอาจจะยาวหรือสั้นก็ได้ ผิวเปลือกเรียบสีแดงอมม่วง มีตาออกตามข้อ ไม่แตกกิ่งก้าน เนื้ออ่อน ฉ่ำน้ำ เปลือกมีรสขม ส่วนน้ำไม่ค่อยหวานแหลมเหมือนอ้อยธรรมดา ใบเป็นใบเดี่ยว ออกที่ข้อแบบเรียงสลับ หลุดร่วงได้ง่าย จึงพบได้เฉพาะที่ปลายยอด โดยจะมีกาบใบโอบหุ้มตามข้ออยู่ ลักษณะของใบเป็นรูปขอบขนาน แคบยาวเรียว มีขนสากคายอยู่ทั้งสองด้านของแผ่นใบ โดยแผ่นใบจะเป็นสีม่วงเข้ม ดอกออกดอกเป็นช่อใหญ่ที่ปลายยอด โดยลำต้นจะออกดอกเมื่อแก่เต็มที่ ช่อดอกตั้งยาวประมาณ 40-80 เซนติเมตร ในช่อหนึ่ง ๆ จะมีดอกย่อยสีขาวครีมอยู่เป็นจำนวนมากและมีขนยาว เมื่อแก่จะมีพู่ปลาย ผล เป็นผลแห้ง มีขนาดเล็ก จะออกเมื่อต้นแก่จัด ส่วนเมล็ดจะปลิวตามลมได้ง่าย

ถิ่นกำเนิดและการแพร่กระจายพันธุ์ของอ้อยดำ

อ้อยดำสมุนไพรไทยเป็นพรรณพืชที่มีข้อสันนิฐานว่ามีถิ่นกำเนิดอยู่ในประเทศไทยของเรานั้นเองต่อมาได้มีการแพร่กระจายไปประเทศเพื่อนบ้านข้างเคียงได้แก่พม่า ลาว กัมพูชาและประเทศมาเลเชียอีกด้วย

อ้อยดำ

เมนูที่นิยมนำมาเป็นส่วนผสมในอาหาร

  • เมนูต้มได้แก่
  • เมนูทอดได้แก่ กุ้งพันอ้อย
  • เมนูผัดได้แก่
  • เมนูยำได้แก่
  • เมนูแกงได้แก่ แกงฮังเล
  • เมนูย่างได้แก่

ประโยชน์ของการรับประทาน อ้อยดำ

  • เป็นยาบำรุงกำลังบำรุงร่างกาย รักษาอาการอ่อนเพลีย
  • ช่วยบำรุงโลหิต ดับพิษโลหิตแดงอักเสบ
  • มีฤทธิ์ช่วยกระตุ้นการอยากอาหารทำให้เจริญอาหารมากขึ้น
  • เปลือกต้นมีรสหวานขม ช่วยแก้ตานขโมย
  • ช่วยแก้ไข้ แก้ไข้ตัวร้อน
  • ช่วยแก้อาการไอ ขับเสมหะ แก้เสียงแหบแห้งได้ด้วย
  • ช่วยรักษาโรคไซนัส
  • ช่วยรักษาอาการตามืดฟาง
  • ช่วยขับนิ่ว รักษาโรคนิ่ว แก้โรคช้ำรั่ว แก้อาการขัดเบา ปัสสาวะขัด
  • ช่วยแก้ฝีอักเสบบวม รักษาฝีดูดหนอง
  • ช่วยบำรุงโลหิตระดูของสตรี
  • ช่วยแก้อาการท้องผูก มีฤทธิ์เป็นยาระบายอ่อน
  • มีฤทธิ์ต่อต้านการฝังตัวของตัวอ่อนที่ผนังมดลูก ทำให้แท้ง แก้อาการปวด ขับปัสสาวะ ทำให้หัวใจเต้นช้าลง มีฤทธิ์ลดระดับคอเลสเตอรอล ลดไขมันในเลือด ทำให้น้ำหนักลด

ข้อมูลคุณค่าทางโภชนาการของน้ำอ้อย ต่อ 100 กรัม

  • พลังงาน 93.76 กิโลแคลอรีน้ำอ้อย
  • คาร์โบไฮเดรต 97.11 กรัม
  • น้ำตาล 102.3 กรัม
  • โปรตีน 0.95 กรัม
  • ธาตุแคลเซียม 39.64 มิลลิกรัม
  • ธาตุเหล็ก1.3 มิลลิกรัม
  • ธาตุโพแทสเซียม 148.12 มิลลิกรัม
  • ธาตุโซเดียม 60.045 มิลลิกรัม

หมายเหตุ : การกินน้ำอ้อยที่วางขายตามท้องตลาดมากเกินปริมาณที่ค่อยกินอาจจะทำให้เกิดอาการข้างเคียงเช่น ทำให้แสลงกับโรคลม และทำให้เกิดเสมหะ ที่เป็นต้นเหตุของอาการเจ็บคอเสียงแหบแห้งและเป็นสาเหตุที่ทำให้เพิ่มความเสี่ยงของโรคเบาหวานนั้นเอง