เงาะ เป็นผลไม้เมืองร้อนที่นิยมทานกันมากรสชาติที่หวานฉ่ำของมันทำผลไม้ชนิดนี้เป็นที่นิยมของชาวต่างชาติถ้าหากได้มาเที่ยวไทยด้วยราคาที่ไม่แพงแถมหาซื้อได้ง่ายนั้นเองและมีคุณค่าทางโภชนาการอาหารแบบจัดเต็ม เรียกได้ว่าเป็นสุดยอดผลไม้เลยทีเดียว

เงาะ (Rambutan) ชื่อวิทยาศาสตร์ Nephelium lappaceum L. จัดอยู่ในวงศ์เงาะ (SAPINDACEAE) มีชื่อท้องถิ่นอื่น ๆ ว่า เงาะป่า (นครศรีธรรมราช), พรวน (ปัตตานี), กะเมาะแต มอแต อาเมาะแต (มาเลย์ปัตตานี) เป็นต้น

เงาะ

ถิ่นกำเนิดและการแพร่กระจายของเงาะ

เงาะเป็นผลไม้ที่มีถิ่นกำเนิดอยู่ในประเทศมาเลเซียและอินโดนีเซียก่อนจะแพร่ขยายมาปลูกยังประเทศไทยในภายหลัง ซึ่งนิยมปลูกในภาคใต้และภาคตะวันออก สายพันธุ์ที่นิยมเพาะปลูกมากที่สุดก็ได้แก่ พันธุ์โรงเรียน (เงาะโรงเรียน) พันธุ์สีทอง พันธุ์สีชมพู เป็นต้น

ลักษณะทางกายภาพโดยทั่วไปของเงาะ

  • ลำต้นของเงาะ เป็นพรรณไม้ยืนต้นขนาดกลางเป็นไม้เนื้อแข็งทรงพุ่มเปลือกมีสีน้ำตาลอ่อน
  • ใบของเงาะ เป็นใบประกอบ แตกออกตามปลายกิ่งใบหลักมีใบย่อยแตกออกเรียงสลับกัน ใบเรียวแหลมใบมีสีเขียวแข็ง
  • ดอกของเงาะ ดอกของเงาะออกเป็นช่อ แทงออกที่ส่วนปลายของกิ่ง แต่หากปลากิ่วหรือยอดกิ่งถูกทำลาย ช่อดอกจะแทงออกบริเวณตาข้างใกล้ส่วนปลายกิ่ง
  • ผลของเงาะ มีลักษณะผล และสีผลแตกต่างกันตามสายพันธุ์ แต่โดยทั่วไปจะมีผลกลมรี เปลือกผลอ่อนมีสีเขียว ผลแก่มีสีแดง และมีเส้นขนสีแดงเช่นกัน บางพันธุ์ขนมีสีเขียวอมเหลืองที่ปลายขน

ต้นเงาะ

ประโยชน์และสรรพคุณของเงาะ

  • อุดมไปด้วยวิตามินสำคัญหลายชนิด
  • ช่วยดับร้อนให้ร่างกาย
  • มีฤทธิ์ฆ่าเชื้อ แก้ท้องร่วง ท้องเสีย
  • ช่วยลดการอักเสบของช่องปาก
  • ระงับการอักเสบและบวม
  • ช่วยบรรเทาอาการป่วย
  • ช่วยขับของเสียออกจากไต
  • มีสารต้านอนุมูลอิสระสูง
  • มีไฟเบอร์สูง ช่วยแก้ท้องผูก
  • ช่วยเสริมสร้างความแข็งแรงให้กระดูกและฟัน
  • ช่วยเสริมสร้างภูมิคุ้มกัน
  • มีส่วนช่วยบำรุงผิวพรรณ

เงาะ

ข้อมูลคุณค่าทางโภชนาการของเงาะ 100 กรัม

  • พลังงาน 82 กิโลแคลอรี
  • คาร์โบไฮเดรต 20.87 กรัม
  • เส้นใย 0.21 กรัม
  • ไขมัน 0.65 กรัม
  • โปรตีน 2.5 กรัม
  • วิตามินบี 1 013 มิลลิกรัม
  • วิตามินบี 2 022 มิลลิกรัม
  • วิตามินบี 3 352 มิลลิกรัม
  • วิตามินบี 6 02 มิลลิกรัม
  • วิตามินบี 9 8 ไมโครกรัม
  • วิตามินซี 4.9 มิลลิกรัม
  • ธาตุแคลเซียม 22 มิลลิกรัม
  • ธาตุเหล็ก 0.35 มิลลิกรัม
  • ธาตุแมกนีเซียม 7 มิลลิกรัม
  • ธาตุแมงกานีส 0.343 มิลลิกรัม
  • ธาตุฟอสฟอรัส 9 มิลลิกรัม
  • ธาตุโพแทสเซียม 42 มิลลิกรัม
  • ธาตุสังกะสี 0.08 มิลลิกรัม

แหล่งที่มาอ้างอิง : ndb.nal.usda.gov

เงาะ

ข้อควรระวังของเงาะ

เงาะมีสารแทนนิน (Tannin) ซึ่งมีฤทธิ์ในการยับยั้งการทำงานของเอนไซม์ในกระเพาะอาหาร การรับประทานในปริมาณมากเกินไปอาจจะทำให้ท้องอืดหรือท้องผูกได้ (ระวังอ้วนด้วยล่ะ) เพราะฉะนั้นควรรับประทานอย่างพอประมาณ เพื่อที่ร่างกายจะได้รับประโยชน์อย่างสูงสุด